Daraxonrasib, ileri pankreas kanserinde umudu artırdı
Daraxonrasib, ileri evre pankreas kanserinde yaşam süresini iki katına çıkardı. İlacın etki mekanizması ve Türkiye’deki ruhsat süreci gündemde.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), daha önce sistemik tedavi almış ileri evre pankreas kanseri hastalarında kullanılmak üzere daraxonrasib adlı ilacı onayladı. KRAS proteinini hedef alan ilaç, hastalığın tedavisinde uzun süredir aşılamayan bir engelin aşılması açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Metastatik pankreas kanseri, hızlı ilerlemesi ve sınırlı tedavi seçenekleri nedeniyle en zorlu kanser türleri arasında yer alıyor. Evre 4 hastalarda teşhisten sonra beş yıl hayatta kalma oranı yalnızca yüzde 3 seviyesinde bulunurken, vakaların büyük bölümünde KRAS adı verilen mutasyona uğramış protein rol oynuyor.
KRAS hedeflenebilir hale geldi
KRAS, kanser hücrelerinin büyümesini ve çoğalmasını destekleyen temel mekanizmalardan biri olmasına rağmen, yapısındaki özellikler nedeniyle onlarca yıl boyunca ilaçlarla etkili biçimde hedeflenemedi. Kaliforniya Üniversitesi’nden Kevan Shokat’ın temel çalışmaları ve ardından yürütülen araştırmalar, bu proteinin işlevini engellemeye yönelik yeni bir yaklaşımın önünü açtı.
Günde iki tablet olarak kullanılan daraxonrasib, KRAS proteinindeki moleküler bağlantıları hedefleyerek proteinin etkinliğini azaltıyor. İlacın öne çıkan özelliği ise yalnızca tek bir KRAS mutasyonuna odaklanmak yerine, aktif durumdaki RAS proteinlerini birlikte hedefleyen çok seçici bir inhibitör olarak tasarlanması.
Klinik çalışmada yaşam süresi uzadı
FDA’nın başvurudan 35 gün sonra hızlı inceleme süreciyle verdiği onayın temelinde, Faz 3 RASolute 302 araştırmasının sonuçları bulunuyor. Daha önce en az bir sistemik tedavi görmüş 500 hastanın yer aldığı çalışmada daraxonrasib, standart kemoterapiyle karşılaştırıldı.
Çalışma sonuçlarına göre standart kemoterapi uygulanan grupta ortalama genel sağkalım yedi ayın altında kaldı. Daraxonrasib kullanan hastalarda ise bu süre 13 ayın üzerine çıktı. Böylece ilaç, araştırmaya göre ortalama yaşam süresini yaklaşık iki katına yükseltti.
Türkiye’deki ruhsat süreci bekleniyor
FDA onayı, daha önce tedavi almış yetişkin metastatik pankreas kanseri hastalarını kapsıyor. Daraxonrasib şu aşamada yalnızca ABD’de kullanıma sunulmuş durumda. İlacın Türkiye’de rutin tedaviye girebilmesi için ruhsatlandırma ve geri ödeme süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.
Uzmanlar, gelişmeyi kişiselleştirilmiş kanser tedavisi açısından önemli bir adım olarak değerlendirirken, ilacın ilk basamak tedavideki rolü için devam eden araştırmaların sonuçları bekleniyor. Tedavi sırasında ortaya çıkabilecek dirence karşı farklı ilaç kombinasyonları üzerinde de çalışmalar sürdürülüyor. Daraxonrasibin akciğer ve kolorektal kanserlerindeki etkinliği ise devam eden klinik araştırmalarla değerlendirilecek.
