Danıştay’dan 68/B atamaları için gizlilik kararı
Danıştay, 68/B atamaları kapsamında hazırlanan teklif belgelerine otomatik olarak “gizli” ibaresi konulmasını hak arama özgürlüğüne aykırı buldu.
Danıştay 2. Dairesi, Türk Silahlı Kuvvetlerinde görev yapan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi sivil memurların 68/B atamaları kapsamında hazırlanan teklif belgelerine “gizli” ibaresi konulmasını hukuka aykırı buldu. Daire, bu uygulamanın çalışanların bilgi edinme ve hak arama özgürlüğünü kısıtladığı gerekçesiyle ilgili düzenlemeyi iptal etti.
Karar, MSY.:(MSY 52-10) Türk Silahlı Kuvvetlerinde Görevli Devlet Memurları Hakkında 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68/B Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Yönerge’nin İkinci Bölüm’ündeki 4. maddenin (c) fıkrasında yer alan “GİZLİ gizlilik derecesi ile” ifadesine ilişkin açılan dava sonucunda verildi.
Düzenlemenin kapsamı
Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı ve Kuvvet Komutanlıklarında, Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı hariç olmak üzere, 657 sayılı Kanun’un 68/B maddesinin uygulanmasında birlik sağlamak amacıyla 2005 yılında bir yönerge yürürlüğe konulmuştu.
Yönergeye göre, 68/B kapsamında üst dereceli kadrolara atanması değerlendirilen memurlar, birlik ve kurum amirliklerinin teklifiyle belirleniyor; hazırlanan listeler, üst düzey yöneticilerden oluşan Değerlendirme Kuruluna ve ardından atama yapmaya yetkili amirlere sunuluyordu.
Dava konusu düzenleme ise derece yükseltilme teklif formu ile üst dereceye atanacak personele ilişkin nitelik belgesinin “GİZLİ” derecesiyle hazırlanmasını ve ilgili personel başkanlıklarına gönderilmesini öngörüyordu. Bu nedenle memurlar, haklarında teklif hazırlanıp hazırlanmadığını veya teklifin Değerlendirme Kuruluna ulaşıp ulaşmadığını çoğu zaman öğrenemiyordu.
Danıştay’ın değerlendirmesi
Davacı memur, 2009-2016 yılları arasında hakkında altı kez olumlu nitelik belgesi düzenlenmesine rağmen 68/B kapsamında üst dereceli kadroya atanmadığını, tekliflerin gizli tutulması nedeniyle süreci denetleyemediğini ve gerekli durumlarda yargı yoluna başvuramadığını ileri sürdü.
İdare ise 1 ila 4. dereceli kadrolara yapılacak atamalarda takdir yetkisinin bulunduğunu ve yönergedeki gizlilik düzenlemesinin hukuka uygun olduğunu savundu. Dava dosyasındaki değerlendirmelerde, davacının daha sonra 1. dereceli kadroya atanmış olması nedeniyle dava açma ehliyeti bulunmadığı yönünde görüş de yer aldı.
Danıştay 2. Dairesi ise uyuşmazlığı, 68/B kapsamında yapılacak tekliflerin gizli tutulmasının hukuki dayanağı olup olmadığı yönünden ele aldı. Daire, 657 sayılı Kanun’da bu tekliflerin gizlilik derecesiyle korunmasını öngören bir hüküm bulunmadığına dikkat çekti.
Kararda, milli güvenlik ve kamu hizmetinin niteliği gereği bazı bilgi ve belgelerin gizli tutulabileceği belirtildi. Ancak gizlilik kararının, ilgili personelin özlük haklarını etkileyen işlemlerde sınırsız biçimde uygulanamayacağı vurgulandı.
Danıştay, idarenin takdir yetkisini hizmet gerekleri ve kamu yararı doğrultusunda kullanması gerektiğini belirterek, “gizli” ibaresinin hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerini zedeleyecek, kişilerin bilgi edinmesini ve hak aramasını engelleyecek şekilde uygulanamayacağı sonucuna vardı.
2017/21 sayılı Başbakanlık Genelgesi’nde gizli belgelerin, izinsiz açıklanması halinde milli güvenliği, ülkenin prestijini ve menfaatlerini ciddi biçimde etkileyebilecek ya da yabancı bir devlete önemli fayda sağlayabilecek nitelikteki mesaj ve dokümanlar olduğu hatırlatıldı. Mahkeme, 68/B atamaları için hazırlanan teklif belgelerinin bu kapsamda değerlendirilmesini gerektiren bir özellik taşımadığını bildirdi.
İptal kararı
Danıştay 2. Dairesi, yönergenin 4. maddesinin (c) fıkrasında yer alan “GİZLİ gizlilik derecesi ile” ibaresinin iptaline karar verdi. Daire, yargılama giderlerinin davalı idareden alınarak davacıya ödenmesine hükmetti.
15 Ocak 2026 tarihinde oybirliğiyle verilen kararın, tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz edilmesi mümkün bulunuyor.
