İran Heyeti, Trump’ın Tehditleri Nedeniyle Görüşmeleri Terk Etti

Son dört aydır devam eden çatışmaları sona erdirmek amacıyla Pakistan ve Katar’ın arabuluculuğunda İsviçre’nin Buergenstock kentinde bir araya gelen ABD ve İran heyetleri, kritik bir barış görüşmesi gerçekleştirdi. Ancak, ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı ile ilgili yaptığı tehditler, müzakerelerin çıkmaza girmesine neden oldu. İran heyeti, Trump’ın bu tehditleri üzerine görüşmelerin yapıldığı alandan ayrıldı.

İsviçre’deki tarihi Lucerne Gölü Zirvesi, ABD ve İran arasında 60 günlük geçici ateşkesi kalıcı bir barış anlaşmasına dönüştürmek amacıyla düzenlenmişti. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile İran Meclis Başkanı ve Başmüzakereci Muhammed Bakır Galibaf’ın liderlik ettiği delegasyonlar, pazar sabahı Lübnan’daki ateşkesin geleceği ve İran’ın dondurulmuş varlıkları konularında müzakere yapmak üzere bir araya geldi.

Müzakere süreci, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun İsrail’in Lübnan’daki saldırılarına karşılık olarak Hürmüz Boğazı’nı kapattığını açıklamasıyla gergin bir atmosferde başladı.

Trump’ın zirveye damgasını vuran açıklaması, Hürmüz Boğazı’nı kapatmaları durumunda İran’ın ülkesinin varlığını kaybedeceği yönündeydi. Fox News’e verdiği demeçte, Trump, “Hürmüz Boğazı’nı kapatırsanız, elinizde bir ülke kalmaz” dedi. Ayrıca, İran’ın Lübnan’daki vekil güçleri olan Hizbullah’ın sorun çıkarmasını engellemeleri gerektiğini, aksi takdirde çok daha sert bir askeri müdahale ile karşılaşacaklarını belirtti.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın nükleer zenginleştirme haklarından vazgeçmeyeceklerini söylemesi üzerine Trump, tehditlerini artırarak, “Ağzına dikkat etsin, yoksa ülkenin geri kalanını da ele geçiririz” şeklinde yanıt verdi.

İran heyeti, Trump’ın bu sert açıklamalarına karşılık olarak, müzakereleri yürüten binayı terk etti. İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Kalibaf, ABD’nin tehditlerine boyun eğmeyeceklerini vurgulayarak, “Tehditleri ciddiye almıyoruz” dedi. Kalibaf, İran Silahlı Kuvvetleri’nin tehditlere karşılık vermeye hazır olduğunu da belirtti.

Görüşmelerin sona ermediği, ancak diplomatik tarafların masaya geri dönmesi için kapalı kapılar ardında görüşmelerin sürdüğü bildirildi. Al Jazeera, İran heyetinin Katar heyetine şikayetlerini ilettiğini ve bu sorunların çözümüne yönelik çalışmaların devam ettiğini aktardı. Tahran yönetimi, Trump’ın tehditlerinden dolayı özür dilemesini ve İsrail’in Lübnan’dan çekilmesini ön koşul olarak talep etti.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, diplomasi masasında ilerleme kaydedildiğini belirterek, “Son saatlerde büyük ilerleme kaydettik. Bölgesel çapta tam bir ateşkes sağlama konusunda kararlıyız” dedi. Hürmüz Boğazı’nın kapalı olduğuna dair somut bir kanıt görmediklerini de ekledi.

Lübnan cephesinde ise İsrail ordusu, ateşkese taraf olmadığını ve işgal ettiği bölgelerden çekilmeyeceğini açıkladı. Lübnan Sivil Savunma yetkilileri, cumartesi günü düzenlenen İsrail saldırılarında 20 kişinin hayatını kaybettiğini bildirdi. İsrail kamuoyunda ise, yapılan anketlere göre, halkın yüzde 92’si bu savaştan İran’ın kazançlı çıktığını düşünüyor. Lübnan Sağlık Bakanlığı, 2 Mart’tan bu yana düzenlenen İsrail saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısının 4 bin 57’ye ulaştığını açıkladı.